2021/10/15 23:24

بىلدۈرگۈ:

ۋەتەندىكى تور بېكەتلەردىن ماتېرياللارنى ئەينەن يۆتكەۋاتىمىز، ئاتالغۇلار بىزگە ۋەكىللىك قىلمايدۇ. يوقىلىش ئالدىدا تۇرغان ھۆججەت، يازمىلارنى قۇتقۇزۇش ئۈچۈن، سىزمۇ ماقالە-ئەسەر يوللاڭ.


«ئوت ئىچىدىكى قىسمەتلەردىن» _

يوللىغۇچى: تامچە, 2021/05/17 21:14

ئالدىنقى تېما - كېيىنكى تېما

تامچە

«ئوت ئىچىدىكى قىسمەتلەردىن» _

3-قىسىم
كېتىش ھەرگىزمۇ كېچىش ئەمەس!

دۇنياغا كۆز ئېچىشى چەكلەنسىمۇ ئانىىنىڭ ئارزۇسى ،ئاتىنىڭ تەشۋىشلىرى بىلەن دۇنياغا كۆز ئاچقان پومساق قىز ھەدىيەنىڭ ئىسىم قويۇش مۇراسىمى كۈنى ماڭا  ھاياتىمدا قاتناشقان ئەڭ ئېغىر ھەم ئازاپلىق ئايرىلىش مىنۇتلىرىنىڭ تەمىنى يۈرەككىچە تېتقان ئىدى.راستىنى ئېيتقاندا ساناقلىق كۈنلەرلا قالغان ھاياتىمدىكى ئەڭ چوڭ سىناق ۋە ھاياتىمدىكى ئەڭ قىيىن تاللاش  مىنۇتلىرىمغا قارىتا ،قاتتىق سەگىتىش ۋە كۈچلۈك  شەپە ئىدى.
ھەدىيەنىڭ ئىسمى قويۇلۇپ بولدى .مەن بوۋاق ۋە ئاپىسى بار ئۆينىڭ سۇپيسىدىكى نەچچە كۈندىن بۇ بىر ئائىلە ئەزالىرىغا خاسلا سېلىنىپ كېلىۋاتقان دەسترخان ئۈستىدىكى ھەدىمىزنىڭ  شورپا ئىچكەن چىنىسىنى، كىچىك لىگەنگە ئاكىمىز ۋە بوۋاقنىڭ ينىغا ھىلىدىن _ھېىلىغا كىرىپ كۈزىتىپ تۇردىغان ئاپام ۋە دادام  ئۈچۈن ئۈسسىۈلگەن  تاۋاقتىكى ئۈچ تەرەپتىن نەچچە كاپام ئىلىنىپلا شۇ پىتىچە قالغان پولونى  يىغشتۇرۇۋاتاتتىم.ھەدەم بالىنى پەقەتلا قولىدىن چۈشۈرمەي ،خۇددىي  ئۆز ئانىسىنىڭ سىماسىنى كۆز قارچۇغىغا قاتتۇرۇپ قويماقچى بولغاندەك بالىنىڭ كۆزىگە تىكىلگىنىچە قېتىپ قالغانىدى.ھەيران قىېلىۋاتقىنىم شۇكى بۈگۈن ھەدەم پەقەتلا يىغلىمىدى.ئاڭغىچە باياتىن دادام بىلەن چايخانىدا ، ئۆيگە قايتىپ  چىققاندىن كىين كېلىدىغان سوراق ۋە جازالارغا قانداق تاقابىل تۇرۇش توغرىسدىكى مەسىھەت ۋە پىلانلارنى مۇۋاپىقيەتلىك تۈگەتكەن ئاكىمىز سالقىن ،سالماق ھالەتتە كىرىپ كەلدى .مەن دەرھال ئۆرۈلۈپ ئۇنىڭدىن:
«ئاكا ئىسسق چاي دەملەپ ،قازاننىڭ تېگىدىن ئىسسىقىنە بىر تەخسە ئۈسسۈپ كىرەيمۇ؟ »دەپ سورىدىم.ئۇ كونا ئادىىتى بويىچە ھەدەمگە قارىدى.«يىگۈڭلا بولسا يەۋىلىڭلارە،ھەدەم زورلاپ ،شورپدىن  بىر ئارچىنە ،پولۇدىن بىر ئاپقۇرلا يىدۇرۋەتتى »ئۇنىڭ ئۆزىنى ئەركىن تۇتۇش ئۈچۈن نەقەدەر تىرىشۋاتقىنىنى بىلىپ تۇرساممۇ چاندۇرماسلىققا تىرىشىپ ھەم ئۇلارنىڭ كەيپىياتىنى بىرئاز بولسىمۇ كۆتۈرۈش مەقسىدىدە چاقچاق ئارىلاش قوشۇپ قويدۇم«راسىت ئاكا! ھەدەمنىڭ ئاۋازىنىڭ  سىزنىڭكىدىن كۈچلۈ ك چىقىشىنىڭ سەۋەبمۇ شۇكەن سىز تاماقنى بەكلا ئاز يەيدىكەنسىز  جۇمۇ!؟»دېدىم.ئاكاممۇ ماڭا ئۇلاپلا«مۇشۇ ھەدىڭىز بولمامدۇ، باشقۇرۇپ ،تىلغا تويدۇرۇپ تۇغاچقا ،ئېتىزدا ئېغىر ئەمگەك قىلىغان كۈنلىرىممۇ شۇنداق ئاز يەپ كۆنۈپ قاپتىمەن.«پاھ!ئاقارا ....ئېتىزدىن كېلىپ تۆت تەخسە تاماق يىگەن كۈنلىرىنى ئۇنتۇپلىدە» ھەدەم بالىدىن كۆزىنى ئىلىپ ئاكامغا ئىللىق كۈلگىنىچە سۆز قوشتى. بۇ پاراڭلار بالىنىڭ كويىدا  ئۆرتىنۋاتقان ساپ ھەم سادىق بىر جۈپلەرگە پەقەتلا گۈزەل دەقىقىلىرىنى ئەسلىتىش ھەم  پەقەتلا  قەلبىدىكى جاراھەتنى سۇلياۋ جابۇ تېڭىپ قاننىڭ ئېقىپ يەرگە چۈششىدىن ساقلاپ ،ئۆز ئورنىدا قېتىپ ئۆز تېرىسىگە  سىڭدۇرۈش چارىسى ئىكەنلىكى ئۈچەيلەننىڭ كۆڭلىگە ئايان ئىدى.ئىككەيلەنننىڭ كوڭلۈمنى يەرگە قويماي ماڭا ماسلىشىشى ئۇلارنىڭ قەلبىمدىكى قەھرىمانلىق ئوبرازىنى تىخىمۇ ئاشۇرۇپ باراتتى.ئىچىمدە ئاللاھقا «ئىھ قۇدرەتلىك ئېگەم !مىنىڭ ئەڭگۈشتەرلىرىمنىڭ بېشىدىكى سىناق بۇلارنىڭكىدىنمۇ قېلىشمايدۇ.ئۇلارغىمۇ بۇ بىرجۈپكە  ئاتا قىلغان سەبر ۋە كۈچنى ئايىمىغايسىز ..»دەپ توختىماي نالە قىلاتتىم.مەن سوقا ئۆيدىن ئارقىسىغا ئازاپنى مۆكتۈرۋالغان تەبەسسۈمۈم بىلەن ئىككى قولۇم بىكا بولمىغاچ سول پۇتۇم بىلەن سوقا ئۆينىڭ ئىشكىنى تىپىپ ياپقانچە چىقتىىم .ھويلىدا ئاپام  كۆرۈنمەيتتى.دەرۋازا تەرەپتن ئاياغ تىۋىشىغا يۆگەلگەن تونۇش ئاۋاز تەڭلا كىردى.  ھىلىقى نەچچە كۈندىن ئىككى ئاتىنىڭ ئايرىلىش ئازاۋىنى سىرتقا چىقىرىشنىڭ بىردىنبىر ئۇسسۇلى بولغان تىنىقلىرى ھەم ئاچچىق تەرلىرى ھويلىغا باشقىچە تۈس قوشقان باراڭنىڭ ئاستىغا موتو سېكىلىتىنى ئالدىراش قويغىنىچە قويۋاتقان بىزنىڭ «سېستىرا »يەنى ئاپامنىڭ ئەينى يىللىرىدىكى يالاڭغىداق دوختۇر ۋاقتىدا تەربىيلىگەن شاگىرتى ، ئۆزىنىڭ تىرىشچانلىقى ھەم چىچەنلىكى بىلەن ئاپامنىڭ ئاغىزىدىن بىركۈنمۇ چۈشمەيدىغان ، ئەڭ مۇھىم بولغىنى بۈگۈن بۇ ھويلىغا چوڭ بىر ھايات ماماتلىق  مەخپىي يول خېتىنى ئۆز قولىدا تاپشۇرۇش ئۈچۈن كەلگەن «يەر ئاستى ئەسكەر» ئىدى.
مەن قولۇمدىكى نەرسىلەرنى چايخانىدىكى ئەمبەلگە چاققانلىق بىلەن قويدۇم ۋە «نىمداق ۋاقچە كەلدىڭ »دەپ كايىغانچە ئۇنىڭ ئالدىغا بېرىپ كۆرۈشتۈم.ئاڭغىچە دادام ئۇخلاپ قالغان قىزىمنى قۇچاغلىغىنىچە ھويلىغا كىردى ،بىر تەرەپتىن بىزنىڭ سىسترا بىلەن ھال ئەھۋال سورىغاچ ،قىزىم بىلەن مەھەللە ئاساسقاتلام ھويلىسىدا بىردەم ئايلىنىپ «مەخپىي تىڭتىڭلاپ»كىرگىنىنى ،مېنىڭ خەلىق ئىشلار ئىدارىسىدىكى بۆلۈم باشلىقىلىق ۋەزىپىسىدىن بىراقلا مەھەللە ئاساسي قاتلام ئىشىغا پىدايى نامىدا سۈرگۈندە قىلىنغان دوستۇمنىڭ ھەممەيلەن تۆۋەنگە چۈشۈپ كەتكەنلىك سەۋەبىدىن ئىدارىدا يالغۇز بوش قالغاچقا بىردەم تاغىدن - باغدىن پاراڭ سوقۇپ چىققانلىقىنى ،قايتىپ كىرگۈچە قىزىمنىڭ  مۈرسىگە بىشىنى قويغانچە ئۇخلاپ قالغانلىقى قاتارلىق بىر قاتار جەريانلارنى ئاجايىپ ھوزۇر تۇيغۇسدا ئېيتىپ بەرگەچ ،مەن بىلەن بىللە بىزنىڭ سىېتىرانى  ھەدىيە بار ئۆيگە باشلاپ كىردى.ھەدەم بالىنى چىڭ قۇچاغلىنىچە ،زەدۋال تارتىلغان تامغا تىكلەنگەن ياستۇققا يۆلىنىپ ئولتۇرۇپ  ئۇخلاۋاتاتتى.ئايالىنىڭ قولىدىن بالىنى قانداق ئىلىپ قانداق ياتقۇزۇش ئۈستىدە باش قاتتۇرۇپ قىمىرلاۋاتقان ئاكام سېستىرانى كۆرۈ پلا ھەدەمنى بوش تۇرتتى.يۈركىنى سۇغۇرۇش مۇددىتى توشقان كىشىدەك چۆچۈپ ئويغانغان ھەدەم بىزگە ئەمەس يەنە بالىغا تىكىلگىنىچە«كېتىش ھەرگىزمۇ كېچىش ئەمەس قوزام»دەپ پومبىلاق ھەدىيەنىڭ پىشانسىگە سۆيدى ۋە بالىنى ماڭا ئۇزاتتى.ئاندىن ئورنىدىن تۇرۇپ بىزنىڭ سىتىرا بىلەن قۇچاغلىشىپ كۆرۈشتى ،نىمىلا دىگەن بىلەن جەڭ مەيدانىدىكى كۆچلۈك ھەمراھلاردە.
شۇڭغىچە قىزىمنى ياتقۇزۇپ خاتىرجەم بولغان دادام ئاپامنى ئەگەشتۈرۈپ كىرىپ كەلدى.  مەن بىزنىڭ سېستىراغا تاماق ھازىرلاش ئۈچۈن قىمىرلىدىم ئۇ دەرھاللا «ياق ياق مەن چۈشلۈك دەم ئىلىش ۋاقتىمدىلا غىپپىدە كەلدىم .تاماققا ئولتاسام بولمايدۇ،پومساق قىز ئۈچۈن بۈگۈنچە روزا »دېدى دە.قولىدىكى بالىنىڭ تۇغۇتتا ئۆلگەنلىك ئىسپاتىنى ئىلىپ ھەدىمىزگە سۇندى.«نەچچە كۈندىن دىيشكىنىمىز بويىچە بۇ جەدۋەلگە مەن توشتۇرغان مەزمۇنلارنى ياتلىۋالغانسىزھە؟»دېدى.دېمىسمۇ ئاخشام بىر كىچە ھەم بۈگۈن بىر ئارلىقلاردا ئاپام ھەدەمگە بۇ تاپشۇرۇقنى تولۇق ياتلىتىپ بولغانىدى. «ئىشلىرىڭلار ئوڭوشلۇق بولسۇن ئۇكام.ئاللاھقا ئامانەت!»دەپ ئالدىراش خوشلاشقاچ سومكىسىدىن 200 يىۋەن پۇلنى چىقىرىپ «مەلىگە چىققاندا قاراشكەر، سۈت تۇخۇم ئىچەرسىز ئۇكام ،تاڭ سەھەردە قوپۇپ سۈتىڭىز چىڭقالسا بۇ نەرسە بىلەن تارتىۋىتىڭ »دەپ قولىدىكى خالتىنى ھەدەمگە سۇندى.ھەدەم ئەمدى ياش تۆكتى.«ئىنسان چىن مۇھەببەتنى ئۇچراتقاندا بەخىت تۇيغۇسىدا  ياش تۆكىدۇ ،چىن مۇھەببەتنىڭ تۈرى كۆپ بولسىمۇ ئەمما بەك كەم ئۇچرايدىغان نىمە »دەپ قويىدىغان مومام رھمىتى . بۇدەل مومام دېگەن  ھەم  مەن ئۇچراتقان چىن مۇھەببەت،ساپ قېرىنداشلىق مۇھەببىتى ئاتا قىلغان بەخىت تۇيغۇسى ئىدى!
بىزنىڭ سېستىرا ئالدىراش ماڭدى.ھەدەم ۋە ئاكام نەرسە كېرەكلىرىنى يىغىشتۇرۇپ تەق بولغان بولسا كېرەك .ھەدەم سوقا ئۆيدىن ئەنسىز چىقتى ھەم چايخانىدا مىنىڭ  يۇيغان قاچىلىرىمنى قويۇپ قوي دىسەم ئۇنىماي يىنىمدا بىرمۇ بىر جاي- جايىغا قويىۋايقان ئاپامغا  «ھەدە ئاكام قىنى»دەپ سورىدى.
ئاپام چايخانا تەكچىسىدىن باغ تەرەپكە بويۇن سوزغاچ «بايا ئامبار تەرەپكە كىرىپ كىتىۋاتقاندەك قىلۋىدى»دېدى ۋە ئوتتۇرا ئاۋازدا«ھەي ئادەم ...»دەپ ۋاقىرىدى. دادام بىردەمدىلا ئاپامنڭ ئالدىغا پەيدا بولدى.
پىشايۋاندا دادامغا قاراپ تۇرغان ھەدەم «ئاكا ھەممىڭلار سوقائۆيگە كىرسەڭلىرا...»دېدى.
دادام كەينىدىن ئاپام ئۇلىشىپلا مەن ئۆيگە كىردۇق.
ھەدىيە بايا مەن چىرايلىق ئورۇن راستلاپ ياتقۇزۇپ قويغان يەردە بىر تاتلىق ئۇخلاۋاتاتتى.سۇپىدا ھەدەمنىڭ ھەم ئاكامنىڭ كىيىم _كېچەكلىرى قاچىلانغان ،ئەنسىز ئايلاردا ئىزچىل ھەمرا بولۇپ كەلگەن ،ھىلىقى مەن تامدا كۆرۈپ قورقۇپ كەتكەندىكى شولىدا خۇددى قولىدا يوغان  بىر تاش كۆتۈرۋالغان مەخلۇقتەك كۆرۈنۈشتە رول ئالغان سېرتمىسى ئېتىلماس بولۇپ قالغاچقا ئېغىز دائىم ئوچۇقلا تۇردىغان سومكىسى تۇراتتى.
دادام تۆرىگە چىقىپ بەدەشقان تۇرۇپ ئولتاردى ،ئاپاممۇ سۇپىنىڭ قىرىغا كېلىپ ئولتۇردى ھەم ماڭا يىنىدىن ئورۇن بەردى.ئاكام ھەم ھەدەم ئۆرە تۇرغاچ بىر_بىرىگە سەن دە دىگەندەك كۆز بىقىشتى.ھەدەم چوڭقۇر بىر تىنىۋىتىپ ،يەردىكى بىر نۇقتىغا تىكىلىپ تۇرىۋالدى.ئانىنىڭ ئاجىزلىغنى مەن شۇ جاغدا ھېس قىلدىم.ئاكام سۆز باشلىدى.«ئاكا ھەدە بۇ بىر ئايدىن بىرى بىز ئۈچۈن قىلغان ياخشىلىغىڭلارنى بىر ئۆمۈر قايتۇرۇپ بولالمايمىز.ھازىرچە پەقەتلا سىلەرگە رەھمەت دىيش بىلەن ئاللاھتىن سىلەرگە دۇئا قىلشتىن باشقىسى قولىمىزدىن كەلمىدى . مەن ئۆينىڭ چوڭى بولغاچقا ئاكا - ھەدىنىڭ مېھرىنى باشقىلارنىڭكىگە قاراپلا شۇنداق بولىدىكەندە دەپ يۈرگەن ،سىلەر ماڭا شۇ مېھىرنى تونۇتتۇڭلار.مونۇمۇ كىچىكىدىن يىتىم ئۆسكەن بولغاچقا بۇنىڭمۇ قېرىندىشى يوق ئىدى.ئاكا -ھەدە ھەم سېڭىلغا ئېرىشىپ مەندىنمۇ بەك خوش ھازىر...
بالىنىڭ ئىشىغا كەلسەك بالىنى بىقىۋالماقچى بولغانلار سىلەر تونۇشتۇرغانلار بولغاچقا بىز خاتىرجەم شۇڭا ئۇلار كەلگىچە بىز ماڭايلى،چۈنكى ئىنسان دىگەن چىدىماس كىلىدىكەن بولۇپمۇ بالىغا كەلگەندە ئانا تېخىمۇ...بىز كۆپ ئويلاشتۇق.سىلەر دىگەندەك ئۇلار كەلسە تۇققانلىشىپ ،تونۇشۇپ بۇ بالىنى بەسەك ھەپتە ئۆتمەيلا بالىنى كۆرگىمىز كىلىپ قالسا ..ئۇچاغدا  ئۇلارغىمۇ توغرا بولمىغىدەك بىز ئۆزىمىزلا ئويلىغىنىمىز بىلەن كينچە بالىنىڭ ئۆسۈپ يتىلىشگىمۇ تەسىر قىپقامىسۇن دىيشىپ،بىز ئۇلار كەلگۈچە كەتسەك ،ئۇلارمۇ بىزنى كۆمىسە بىز ئۇلارنى تونۇمىغانلا بولساق ....ھەدەمنىڭ كۆز ياشلىرى سۇپىنىڭ كىسىكىگە يامغۇر تامچىسىدەك تۆكۈلۈشكە باشلىدى.
- ئۇكام بىز ھىچنىمە قىلمىدۇق ..رەھمەت دىگۈدەك نىمە بولسا تەڭ يىدۇق .بالا بىزنىڭ بالىمىز !روھ ،يىلتىز بىزنىڭ ! يىلتىز قۇرمىسا دەرەخ قۇرىماس .سىلەر ھەقىقەتەنمۇ ئاق كۆڭۈل ،ئاق نىيەت ئىنسانلار بولغاچقا يوللىرىڭلار ئاق بولىۋاتىدۇ.بۇنداق قارارنى نۆۋىتى كەلسە مەنمۇ چىقىرىشقا ئاجىز كىلىمەن.سىلەرگە قول قويدۇم ..قەھرىمانكەنسىلەر!!!باشقىلار ئۈچۈن ئويلاشتىمۇ ئۆزىنى قايرىپ تۇرۇپ ئويلاش ھەقىقەتەن ئىسللىقنىڭ چىقىش قىيىن بولغان پەللىسى...كۆرۈپ تۇرغۇچى ئاڭلاپ تۇرغۇچى دىلىدىكىنى بىلىپ تۇرغۇچى ئىگىمىز با .ئاللاھ ھەر ئىشتا بىر خەيرىلىك بىلەن بەندىسىگە مەدەت ...توختاڭلا ئەمسە مەن ئۇلارغا تىلغۇن قىلىپ باقاي ...دادام شۇنداق دىگىنىچە ئورندىن تۇرۇپ چىقىپ كەتتى..
ئاپام ھىچنىمە دىمەستىن ھەدىيەگىمۇ ياكى ھەدىيە ئورالغان ئەدىيالنىڭ گۈلىگىمۇ ئەيتاۋرۇ ئاكام ھەدەمگە كۆز يىشىنى چاندۇرماسلىققا تىرشىپ بىشىنى بۇرۇغىنىچە قاراپ تۇراتتى.
شۇ تاپتا مەن بىر ئانا ئەمەس بەلكى بالا روھىيىتىم بىلەن ھەدىيە ئۈچۈن ئىچىم ئاچچىق بولىۋاتاتتى..ئۇ نىمىدىگەن بىچارە ...ھېچنىمىنى بىلمەيدۇ!كىينچۇ ؟ چوڭ بولغاندىچۇ؟ كۆزۈمدىن ئاققان ئاچچق ياش يۈزۈمنى ئىچىشتۈرۋەتتى.
دادام كىرىپ كەلدى ۋە ئۇلارنىڭ ئالەمچە مىننەتدارلىقلىرىنى يەتكۈزدى.ئەسىر ۋاقتى بولۇپ قالغانىدى.دادام بىلەن ئاكام نامازلىرىنى ئوقۇۋالدى.بۇ ئارىدا ھەدەم ھەدىيە با ئۆيدىن سومكسىنى پىشايۋانغا ئاچىقتى.كۆرۈنۈشتە ئۇ كېتىشكە ئالدىراۋاتاتتى.پۇتى كىتەتتى،كاللسى ئاللىبۇرۇن كەتكەن ،ئەمما يۈرىكى سوقا ئۆيدىكى ھەدىيە قالغان ئىدى.ئۇ ھەتتا سوقا ئۆي ئىششىكگە قايتا قاراپ سېلىشتىنمۇ قورقۇپ تۇراتتى.ماڭا خۇددىي ئىششكىكە قايتا باققان زامانلام يۈگرىگەنچە كىرىپ بالىنى باغرىغا بېسىپ ھۆڭرەپ يىغلاپ كىتىدىغاندەكلام ...
ئۇلار تەييار بولدى .نەچچە كۈندىن ئاكامغا ئىككى قولىنى مەھكەم سىقىش ۋە مۈرىسىگە يىنىك ئۇرۇپ قويۇش بىلەن مەدەت بولىۋاتقان دادام چايخانىدا ئاكامنى چىڭ قۇچاغلىغىنىچە«بالىلارنى ئوقۇتۇڭلار،ھەرقانداق ئىشقا يولۇقساڭ تىلغۇن قىلغىن ،بالىلارنى ئىلىپ شەھەرگە كىرسەڭلار،بىللە بىزنى يوقلاپ تۇرۇڭلا.»دادامنىڭ ئاۋازى تىتىرەپ كىتىۋاتاتتى بۇنىڭدىن ئۆزىنىڭ يۈركىدىكى دەردىنىمۇ قوشۇپ چىقىرۋەلغۇسى كەلدى بولغاي«ئاز كۈندىن كىيىن ماڭىمۇ بۇ كۈن با ،مىنىڭ يۈركۈممۇ سۇغۇررۇلۇپ ماڭىدۇ.سەن مەندىن كۆپ تەلەيلىك ،مەن ھەدىيەنىڭ ھالىدىن خەۋەر بىرىپ تۇرۇشقا  ۋەدە قىلىمەن ،سەن مىنىڭ  قىيىن كۈنلىرىمدەك كېلىپ  ينىىمدا بول ئۇكام » دادام يىغلىدى .مەن ئۆزەمنى تۇتالماي ئاپامغا ئېسىلغىنىمچە ئۈن سېلىپ يىغلاپ كەتتىم .ھەدەم خۇددىي نىرۋىسىدىن ئاداشقان ئادەمدەك بىرلا سۆزنى تەكرارلايتتى.
«كېتىش ھەرگىزمۇ كېچىش ئەمەس!»

داۋامى بار.